Kısa cevap
Site haritası, bir sitedeki önemli URL’leri ve uygun güncelleme bilgilerini arama motorlarına bildiren keşif dosyasıdır.
Nerede işine yarar?
Yalnız tercih edilen ve indexlenmesi istenen adresler listelenir. İçeriğin anlamlı güncellemesi tarih bilgisine yansır; yalnız build yapılması bütün tarihler için yeni içerik anlamına gelmez. Dosya, iç bağlantı ve keşif yapısını tamamlar.
Tanımdan uygulamaya, kendi denemene.
Bir cümlede uygulaması
Yeni yazı ve sözlük maddelerini sayfa kaydından otomatik sitemap’e eklemek.
Neyle karıştırılmamalı?
Sitemap’e eklemek indekslenmeyi veya sıralamayı garanti etmez.
Yeni bir sayfa var. Ona çıkan yolu da kurdun mu?
Bir stüdyo yeni bir proje sayfası yayımlıyor. Sayfa açılıyor ama menüde, portfolyo listesinde veya ilgili yazılarda henüz bağlantısı yok. Site haritasına eklenmesi arama sistemlerine adresi bildirebilir; yine de kullanıcıların sayfayı bulacağı gezinme yolunu tek başına kurmaz. XML site haritası, sitenin önemli URL'lerini ve uygun durumlarda güncelleme bilgilerini makineler için düzenli biçimde sunar. İnsanların kullandığı menüyle ilişkili ama farklı bir araçtır.
Haritanın değeri büyük veya sık güncellenen sitelerde daha belirgin olabilir. Yeni içeriklerin, görsel ve video gibi medya ilişkilerinin veya karmaşık yayın yapılarının keşfinde yardımcı olur. Ancak bir URL'yi haritaya yazmak onun dizine alınacağına dair söz değildir. Sayfanın erişilebilirliği, içeriği, tercih edilen adresi ve diğer sinyaller değerlendirilir. Harita bir davet sunar; sonucu zorunlu kılan bir kayıt formu değildir.
İyi bir harita, gerçekten yayımlanması istenen kalıcı adresleri taşır. Eski yönlendirmeler, hata veren sayfalar, test yolları veya birbirinin aynı parametreli sürümler listeyi bulanıklaştırabilir. Bir içerik kaydı hem sayfanın metadatasını hem site haritasını besliyorsa bakım daha tutarlı olabilir. Yine de otomasyonun doğru kaynağı kullanması gerekir. Yanlış durumdaki bütün sayfaları otomatik listelemek, elle yapılan hatayı daha hızlı çoğaltır.
Güncelleme zamanı da bir editoryal bilgidir. Her dağıtımda bütün URL'lere bugünün tarihini yazmak, hangi içeriğin gerçekten değiştiğini anlatmaz. Bir yazıya yeni örnek eklenmesi veya önemli bilginin düzeltilmesiyle yalnız ortak bir ikonun değiştirilmesi aynı içerik güncellemesi değildir. Tarih politikası açık olursa harita, yayın ekibi ve sayfanın görünen güncelleme bilgisi birbiriyle daha iyi uyuşur.
Çok büyük içerik envanterlerinde haritayı mantıklı parçalara ayırmak bakım ve rapor okumayı kolaylaştırabilir. Yazılar, ürünler veya medya gibi gruplar farklı güncelleme ritimlerine sahip olabilir. Bu ayrım yalnız dosya sayısını artırmak için yapılmaz; hangi grupta sorun olduğunu anlamayı sağlamalıdır. Her alt harita aynı adres politikasına uymalı ve güncel kalmalıdır. Küçük bir sitede ise gereksiz parçalama ek karmaşıklık yaratabilir. Yapının ölçeği gerçek içerik miktarına göre seçilir. Harita üretim kaynağıyla görünür liste sayfalarının aynı yayın durumunu kullanması, kaldırılan bir içeriğin bir tarafta yaşamaya devam etmesini önler.
Makinenin listesi ile insanın yolu ayrı katmanlar.
XML site haritası
Önemli URL'leri düzenli bir biçimde keşif sistemlerine sunar. Büyük içerik havuzlarında yeni ve güncel sayfaların bildirilmesine yardımcı olabilir. Her adresin neden önemli olduğunu kullanıcıya açıklamaz. Sayfayı okumak isteyen kişinin hangi konudan hangi konuya geçeceğini tasarlamaz.
Gezinme ve iç bağlantı
Menü, kategori, ilgili yazılar ve bağlam içindeki bağlantılar insanın siteyi keşfetmesini sağlar. Sayfaların ilişkisini görünür kılar. Yalnız haritada bulunan, kullanıcı arayüzünde hiçbir yere bağlanmayan bir içerik erişilebilir olsa bile deneyimde yalnız kalabilir. İki katman birlikte çalışmalıdır.
Keşif dosyasını içerik kaydına bağlamak
Sitemap elle güncellenen ikinci bir sayfa listesine dönüşürse gerçek siteyle ayrışabilir. Sayfa kaydı veya içerik sisteminden üretilmesi bu riski azaltır. Güncelleme tarihi yalnız anlamlı içerik değişimini göstermelidir; her dağıtım bütün maddelerin yeniden yazıldığı anlamına gelmez.
- Yalnız tercih edilen, erişilebilir ve indekslenebilir URL'leri ekle.
- Silinen veya yönlenen adresleri gözden geçir.
- Tarih bilgisini gerçek içerik değişikliğiyle eşleştir.
Sitemap menünün yerine geçer mi?
Hayır. XML sitemap arama motorları için bir keşif yardımcısıdır. Kullanıcının ve tarayıcının sayfa ilişkilerini takip edebileceği iç bağlantılar da gerekir. Dosyanın gönderilmiş olması sayfanın mutlaka indeksleneceğini göstermez.
İşin içinde sorulacaklar.
Küçük bir sitenin de haritaya ihtiyacı var mı?
İyi bağlantılanmış küçük bir sitede keşif zaten kolay olabilir. Site haritası yine düzenli bir yayın envanteri sağlayabilir, fakat tek başına büyüklük veya kalite işareti değildir. Önce sayfaların birbirine doğru bağlandığından ve önemli içeriğin erişilebilir olduğundan emin ol. Haritayı temel gezinme eksikliğini kapatan sihirli bir araç gibi görmeden, keşif düzeninin ek bir parçası olarak kullan.
Bütün filtre ve arama sonuçları eklenmeli mi?
Hayır. Birçok filtre kombinasyonu aynı veya çok benzer içerik üretebilir. Hangi filtre sayfasının bağımsız bir kullanıcı ihtiyacını karşıladığı ve kalıcı içerik niteliği taşıdığı belirlenmelidir. Site içi aramanın her olası sonucu harita maddesi olmak zorunda değildir. Sırf teknik olarak bir URL oluştu diye onu yayın envanterine eklemek anlamlı bir içerik stratejisi oluşturmaz.
Silinen veya taşınan sayfa haritada kalmalı mı?
Harita güncel tercih edilen adresleri göstermelidir. Bir içerik taşındığında eski adresin yönlendirme politikası ayrı ele alınır, haritadaki kayıt ise yeni kalıcı adresle güncellenir. Kaldırılmış sayfaları sürekli listelemek keşif listesinin güvenilirliğini azaltır. İçerik yaşam döngüsünü yalnız yayınlama adımıyla sınırlama; taşıma, birleştirme ve kaldırma kararlarının envantere nasıl yansıyacağını da tanımla.
Harita gönderildiğinde bütün sayfalar dizine girer mi?
Hayır. Gönderim veya keşif, dizine eklenme garantisi değildir. Sayfanın durumu ve içerik kalitesi gibi başka etkenler değerlendirilir. Bir URL görünmüyorsa yalnız haritayı tekrar göndermek yerine erişim, tercih edilen adres, iç bağlantı ve içerik durumunu incelemek gerekir. Raporlardaki keşfedildi, tarandı ve dizine eklendi gibi aşamalar aynı şeyi anlatmaz; her biri farklı soruyu işaret eder.
Bir yayın kaydından üç doğru çıkış.
Yeni bir case study sayfası yayımladığını düşün. İçerik kaydından sayfa, portfolyo bağlantısı ve site haritası oluşsun. Bu üç çıkışın aynı bilgiyi nasıl paylaşacağını tasarla.
Site haritası, yayımlamak istediğin adreslerin düzenli kaydıdır. Kullanıcının yolunu iç bağlantılarla, makinenin keşfini tutarlı bir haritayla tamamla.
Bağlantılı kavramlar
- Canonical URLCanonical URL, benzer veya yinelenen içerik sürümleri arasında tercih edilen ana adresi belirtir.
- robots.txtrobots.txt, tarayıcı botlara bir sitedeki hangi yolların taranabileceğini bildiren dosyadır.
- SEOSEO, arama motorlarının içeriği bulmasını ve anlamasını, kullanıcıların da ilgili sayfayı keşfetmesini destekleyen iyileştirmelerdir.